آیا مرغ برای نقرس ضرر دارد؟ مقدار مجاز و بهترین روش مصرف

مرغ به‌طور کامل برای افراد مبتلا به نقرس ممنوع نیست، اما باید در مقدار متعادل مصرف شود. گوشت مرغ در گروه مواد غذایی با پورین متوسط قرار می‌گیرد و زیاده‌روی در مصرف آن ممکن است تولید اسیداوریک را افزایش دهد. انتخاب بخش مناسب مرغ، حذف پوست، محدود کردن اندازه وعده و استفاده از روش پخت سالم می‌تواند احتمال بروز مشکل را کاهش دهد. سینه مرغ بدون پوست معمولاً انتخاب مناسب‌تری نسبت به مرغ سرخ‌شده، بال، پوست یا احشایی مانند جگر مرغ است. البته رژیم غذایی به‌تنهایی نقرس را درمان نمی‌کند و افرادی که اسیداوریک بالا یا حملات مکرر دارند، همچنان ممکن است به درمان دارویی نیاز داشته باشند.

آیا خوردن مرغ برای نقرس مضر است؟

خیر؛ مرغ در مقدار کم و متعادل معمولاً برای بیماران نقرسی قابل‌مصرف است. بنیاد آرتریت مرغ را در گروه گوشت‌های دارای پورین متوسط قرار می‌دهد، نه غذاهای بسیار پرپورین. بنابراین مشکل اصلی معمولاً خود مرغ نیست، بلکه مصرف زیاد، انتخاب قسمت‌های پرچرب یا خوردن آن همراه با سایر غذاهای پرپورین است.

پورین موجود در مواد غذایی در بدن به اسیداوریک تبدیل می‌شود. افزایش بیش از اندازه اسیداوریک می‌تواند باعث تشکیل کریستال در مفاصل و ایجاد درد، تورم و التهاب نقرس شود. بااین‌حال، حذف کامل همه غذاهای دارای پورین ضروری یا عملی نیست و کنترل اندازه وعده اهمیت بیشتری دارد.

مرغ چقدر پورین دارد؟

میزان پورین در قسمت‌های مختلف مرغ یکسان نیست. براساس اطلاعات منتشرشده، بیشتر بخش‌های گوشت مرغ در محدوده پورین متوسط قرار می‌گیرند. مقدار تقریبی پورین در هر ۱۰۰ گرم عبارت است از:

• سینه مرغ بدون پوست: حدود ۱۴۱ میلی‌گرم
• بال مرغ: حدود ۱۳۸ میلی‌گرم
• ران مرغ: حدود ۱۲۳ میلی‌گرم
• بعضی بخش‌های انتهایی مرغ: حدود ۶۹ میلی‌گرم
• جگر مرغ: مقدار زیاد و نزدیک به ۳۰۰ میلی‌گرم

این اعداد ممکن است با توجه به نوع مرغ، روش اندازه‌گیری و شیوه پخت تغییر کنند؛ اما نشان می‌دهند که جگر مرغ نسبت به گوشت معمولی پورین بسیار بیشتری دارد.

کدام قسمت مرغ برای نقرس بهتر است؟

سینه مرغ بدون پوست

سینه مرغ بدون پوست، به دلیل چربی اشباع کمتر، معمولاً انتخاب مناسب‌تری است. کلینیک مایو استفاده از منابع پروتئینی کم‌چرب، از جمله مرغ بدون پوست، را در چارچوب رژیم غذایی نقرس مجاز می‌داند.

ران و بال مرغ

ران و بال مرغ نیز پورین متوسط دارند، اما معمولاً چربی آن‌ها بیشتر است؛ به‌ویژه زمانی که با پوست، روغن زیاد یا به‌صورت سرخ‌شده مصرف شوند. چربی و کالری زیاد می‌تواند کنترل وزن را دشوار کند و اضافه‌وزن یکی از عوامل مرتبط با افزایش خطر حملات نقرس است.

پوست مرغ

پوست مرغ پورین بسیار بالایی ندارد، اما سرشار از چربی اشباع است. بهتر است افراد مبتلا به نقرس پوست مرغ را پیش از پخت یا مصرف جدا کنند. کلینیک مایو نیز محدود کردن چربی اشباع موجود در پوست طیور را توصیه می‌کند.

جگر مرغ

جگر مرغ و سایر احشای حیوانی برای نقرس مناسب نیستند. احشا مقدار زیادی پورین دارند و می‌توانند سطح اسیداوریک را افزایش دهند. افراد مبتلا به نقرس یا اسیداوریک بالا بهتر است از مصرف جگر مرغ، دل و سایر اندام‌های داخلی پرهیز کنند.

بیماران نقرسی چقدر مرغ بخورند؟

مقدار مناسب به وزن، سطح اسیداوریک، عملکرد کلیه، داروهای مصرفی و تعداد حملات نقرس بستگی دارد. به‌طور کلی، بهتر است وعده مرغ کوچک و متعادل باشد و در طول روز چند منبع پروتئین حیوانی با هم مصرف نشود.

کلینیک مایو در نمونه رژیم غذایی خود حدود ۲ اونس، معادل تقریباً ۵۷ گرم سینه مرغ پخته، را برای یک وعده در نظر گرفته است. این مقدار یک قانون قطعی برای همه افراد نیست، اما نشان می‌دهد که وعده‌های کوچک نسبت به بشقاب‌های بزرگ مرغ انتخاب مناسب‌تری هستند.

افرادی که حملات نقرس مکرر دارند بهتر است مقدار دقیق پروتئین حیوانی را با پزشک یا متخصص تغذیه تنظیم کنند.

بهترین روش پخت مرغ برای نقرس چیست؟

روش پخت می‌تواند بر سلامت کلی غذا و میزان پورین باقی‌مانده در آن اثر بگذارد.

روش‌های مناسب‌تر عبارت‌اند از:

• آب‌پز کردن و دور ریختن آب مرغ
• بخارپز کردن
• کباب کردن بدون روغن زیاد
• پخت در فر
• استفاده از مقدار کم روغن زیتون
• سرو مرغ همراه با سبزیجات و غلات کامل

هنگام جوشاندن مرغ، بخشی از پورین وارد آب پخت می‌شود. بنابراین بهتر است آب غلیظ مرغ، عصاره گوشت، سس تهیه‌شده از آب مرغ و سوپ‌های بسیار غلیظ به مقدار زیاد مصرف نشوند.

مرغ سوخاری و سرخ‌شده به‌دلیل چربی و کالری زیاد انتخاب مناسبی نیست. همچنین بهتر است از سس‌های شیرین، نوشابه و نوشیدنی‌های حاوی فروکتوز در کنار مرغ پرهیز شود؛ زیرا مصرف زیاد قند می‌تواند خطر حملات نقرس را افزایش دهد.

آیا مرغ در زمان حمله نقرس مجاز است؟

در زمان حمله حاد نقرس، بهتر است مصرف گوشت و سایر منابع حیوانی دارای پورین محدودتر شود و فرد آب کافی بنوشد؛ مگر اینکه پزشک به دلیل بیماری قلبی یا کلیوی محدودیت مایعات تعیین کرده باشد.

در این دوره می‌توان بخش بیشتری از پروتئین موردنیاز را از گزینه‌هایی مانند لبنیات کم‌چرب، تخم‌مرغ و منابع گیاهی مناسب دریافت کرد. داروهای تجویزشده نیز نباید بدون نظر پزشک قطع یا تغییر داده شوند.

همراه مرغ چه غذاهایی مصرف کنیم؟

برای تهیه یک وعده مناسب‌تر برای نقرس، مرغ بدون پوست را با مواد زیر همراه کنید:

• سبزیجات بخارپز یا سالاد
• برنج در مقدار متعادل
• نان یا غلات کامل
• ماست کم‌چرب
• آب به‌جای نوشابه
• سبزی‌های معطر و آب‌لیمو به‌جای سس‌های چرب

بهتر است در همان وعده، مرغ همراه با جگر، گوشت قرمز، ساردین، میگو یا مقدار زیاد عصاره گوشت مصرف نشود.

پرسش‌های متداول

آیا سینه مرغ برای نقرس خوب است؟

سینه مرغ بدون پوست در مقدار متعادل قابل‌مصرف است، اما همچنان مقداری پورین دارد و نباید بدون محدودیت خورده شود.

آیا مرغ کبابی برای نقرس ضرر دارد؟

مرغ کبابی بدون پوست و بدون روغن زیاد معمولاً گزینه مناسبی است. بخش سوخته غذا را مصرف نکنید و اندازه وعده را محدود نگه دارید.

آیا آب مرغ برای نقرس مضر است؟

هنگام پخت، بخشی از پورین گوشت وارد آب می‌شود. به همین دلیل، آب مرغ غلیظ، عصاره مرغ و سس تهیه‌شده از آن بهتر است محدود شود.

آیا جگر مرغ برای نقرس ضرر دارد؟

بله. جگر مرغ پورین زیادی دارد و برای افراد مبتلا به نقرس یا اسیداوریک بالا توصیه نمی‌شود.

آیا مرغ از گوشت قرمز بهتر است؟

مرغ بدون پوست و کم‌چرب معمولاً انتخاب مناسب‌تری نسبت به وعده‌های بزرگ گوشت قرمز است. بااین‌حال، هر دو باید در مقدار متعادل مصرف شوند.

نتیجه‌گیری

مرغ برای نقرس ممنوع نیست، اما یک غذای بدون پورین نیز محسوب نمی‌شود. بیشتر قسمت‌های مرغ پورین متوسط دارند و بهتر است در وعده‌های کوچک مصرف شوند. سینه مرغ بدون پوست، پخته‌شده در فر، آب‌پز یا کبابی، انتخاب مناسب‌تری نسبت به مرغ سوخاری، پوست مرغ و جگر مرغ است.

در کنار کنترل اندازه وعده، نوشیدن آب کافی، حفظ وزن مناسب و محدود کردن گوشت قرمز، احشا، الکل و نوشیدنی‌های شیرین اهمیت دارد. رژیم غذایی می‌تواند تعداد و شدت حملات را کاهش دهد، اما معمولاً جایگزین داروهای کاهش‌دهنده اسیداوریک نیست.

تذکر پزشکی: این مطلب برای افزایش آگاهی عمومی نوشته شده و جایگزین تشخیص، درمان یا برنامه غذایی اختصاصی پزشک نیست.